KAZIM KARABEKİR (1882-1948)
Asker,
Milli Mücadele kahramanlarından ve siyaset adamı. 1882 yılında İstanbul'da
doğdu. İlköğrenimini değişik yerlerde tamamladı. Ortaokul ve liseyi Fatih Askeri
Rüştiyesi'nde ve Kuleli Askeri Lisesi'nde okudu. Karabekir, Harp Okulu'nda
Mustafa Kemal ile tanıştı.1902'de Harp Okulu'nu, 1905'te Harp Akademisi'ni
bitirdi.1909'da İstanbul'da patlak veren 31 Mart Olayı'nı bastırmak üzere buraya
gönderilen Hareket Ordusu'nda Mustafa Kemal ile birlikte Kazım Karabekir'de
vardı.
Birinci Dünya Savaşı başlarında yarbaylığa yükselen Karabekir, savaş yılları
boyunca İran sınırında, Halep'te, Doğu Cephesi'nde, Çanakkale'de bulundu.
1917'de atandığı Diyarbakır'daki 2. Kolordu komutanlığından sonra, Erzincan
yakınındaki Kafkas Kolordusu'nun başına getirildi ve bu görevi sırasında
Ermenileri püskürterek Erzincan ve Erzurum'u geri aldı. Sarıkamış'taki kolordu
ile işbirliği yaparak Kars ve Gümrü kalelerinin alınmasında üstün başarı
gösterdi. Bunun sonucu olarak da generalliğe yükseltildi.
Karabekir'in hayatındaki önemli dönüm noktalarından biri Doğu'daki görevine
gidişiyle başlar. Asıl başlangıç tarihiyse Mustafa Kemal'in Samsun'a çıktıktan
sonra, kendisiyle temasa geçmesidir. O günden başlayarak Karabekir'in sınıf
arkadaşı Mustafa Kemal ile tam bir işbirliği yapacak ve bu beraberlik Kurtuluş
Savaşı'nın sonuna kadar sürecektir.
Kazım Karabekir Doğu'da Milli Mücadele'yi sürdürürken Edirne milletvekili olarak
birinci Büyük Millet Meclisi üyeleri arasına girdi ve böylelikle siyasi hayata
atıldı. 1923 seçimlerinde de İstanbul'dan milletvekili seçildi. Aynı zamanda
merkezi Ankara'da olan 1. Ordu'nun komutanlığı görevini aldı. 1.dönem
milletvekilliği sırasında pek faal olamayan Karabekir, 1923'ten sonra
Parlamento'da sayıları oldukça azalan Mustafa Kemal'in muhalifleri arasında yer
aldı. Çok geçmeden de Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele, Cafer Tayyar
Eğilmez Paşalarla birleşerek Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nı kurdu (1924) ve
bu partinin genel başkanlığını üzerine aldı. Partinin ömrü uzun olmadı ve
1926'da Mustafa Kemal'e karşı yapılan suikast girişiminden sonra kapatıldı.
Kazım Karabekir 1948 yılında Ankara'da öldü.