HASAN RIZA SOYAK (1888-1970)
Yönetici ve siyaset adamı. 1888 yılında Üsküp'te doğdu. Rüştiye'yi bitirdikten
sonra İstanbul'da, Vilayet kaleminde devlet hizmetine girdi; kısa bir süre sonra
buradan İstanbul Merkez Komutanlığına bağlı Sıkıyönetim Komutanlığı hatipliğine
geçti (1914). Aynı yıl 1. Kolordu Kurmaylığı bürosunda görevlendirildi. I. Dünya
Savaşı'nın ilk yılını burada geçirdi ve 1916'da 2. Kolordu Kurmaylığında aynı
nitelikte bir göreve nakledildi (1918). Savaşın son iki yılında Harbiye
Nezaretinde idi. Hasan Rıza, Ankara'da önce TBMM'ye hatip olarak girdi (1922).
Bu görev, kendisini sürekli olarak Mustafa Kemal'in yakınında tutuyordu. Mustafa
Kemal, Cumhurbaşkanı seçildikten sonra, kendisini mutemet olarak Çankaya
Köşkü'ne aldı (1924). 1927'de özel kalem müdürü, 1932'de genel sekreter vekili,
1934'te de genel sekreter oldu. Genel sekreterliği sırasında bir dönem de Burdur
milletvekilliği yaptı.
Hasan Rıza'nın görevleri değişirken aynı kalan bir şey vardı; Mustafa Kemal'in
kendisine karşı beslediği güven ve bu güven sebebiyle Mustafa Kemal'in değişmez
vekil harçlığı. Bu görevle, Hasan Rıza başından sonuna Mustafa Kemal'in özel
hesaplarını tutan ve harcamalarını yapan kişi olarak kalmıştır. 1970 yılında
İstanbul'da öldü.